System kaucyjny w Polsce od października. Co się zmieni w sklepach i jak odzyskać pieniądze?

Od 1 października 2025 roku w Polsce zacznie obowiązywać system kaucyjny obejmujący plastikowe butelki, puszki metalowe oraz szklane butelki wielokrotnego użytku. Nowe przepisy mają doprecyzować zasady działania systemu i dostosować je do potrzeb branży. Mimo że podobne rozwiązania od lat funkcjonują w Niemczech czy na Słowacji, w Polsce wciąż pojawia się wiele pytań – zarówno wśród konsumentów, jak i handlu.

Jak działa system kaucyjny?

• Przy zakupie napoju w opakowaniu oznaczonym logotypem systemu klient zapłaci dodatkową kaucję, doliczoną przy kasie.

• Kaucję będzie można odzyskać przy zwrocie opakowania, bez konieczności okazywania paragonu.

• Obowiązek zbierania pustych opakowań objętych systemem dotyczy sklepów powyżej 200 m², natomiast mniejsze punkty mogą przystąpić do niego dobrowolnie.

• Opakowania nie mogą być zgniatane przed oddaniem, a logotyp systemu będzie warunkiem przyjęcia butelki lub puszki.

• W każdej gminie powstanie co najmniej jeden stacjonarny punkt odbioru, a przepisy dopuszczają też tworzenie dodatkowych miejsc zbiórki poza sklepami.

  Reklama

• Z systemu wyłączono m.in. opakowania po produktach mlecznych.

Nowelizacja ustawy wprowadza także zasadę, że kaucja „podąża” za opakowaniem w całym łańcuchu sprzedaży oraz ujednolicony system oznakowania.

Wyzwania i korzyści

Eksperci podkreślają, że pierwsze miesiące działania systemu będą dla branży handlowej i konsumentów okresem adaptacji. Matthew Lythgoe, były CFO Pepco Poland, zaznacza, że stabilizacja operacyjna w innych krajach trwała od kilku do kilkunastu miesięcy. Z kolei Kacper Adamowicz, CEO ZEME, zwraca uwagę na dodatkowe obowiązki spoczywające na pracownikach sklepów, zwłaszcza mniejszych placówek.

Zgodnie z założeniami już w pierwszym roku poziom zwrotów ma sięgnąć 77%, a w kolejnych latach rosnąć aż do 90%. W Niemczech, gdzie system działa od 2003 roku, wskaźnik zwrotów sięga nawet 97%.

Wprowadzenie systemu ma przynieść wymierne efekty środowiskowe:

• ograniczyć ilość odpadów,

• zwiększyć poziom recyklingu,

• poprawić selektywną zbiórkę,

• ukształtować pozytywne nawyki ekologiczne wśród konsumentów.

Źródło: PAP,Mediaroom